Evlilik türlerinin yaşanan coğrafyaya göre farklılık gösterdiğini kaydeden Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Eğitim Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Lütfü Sezen, ‘‘Başlık parası ile evlilikten görücü usulüne, kız kaçırmadan beşik kertmeye kadar 11 türlü evlilik var. Ancak her geçen gün, bu evlilik türlerinin bazıları azalırken, görücü usulü ve anlaşarak evlenme türleri artış gösteriyor’’ dedi. 11 çeşit evlilik türleri şöyle:
BAŞLIK PARASI
Erkek tarafı, beğendiği kızın ailesine değerli mallar vererek kızı adeta bir eşya gibi alır.
GÖRÜCÜ USULÜ
Kız seçme girişimi, direkt olarak erkek ve ailesi tarafından yapılır. Çoğu çiftler, birbirini ancak düğün günü görür.
KIZ KAÇIRMA
Ailelerin karşı çıkması durumunda kızla erkek anlaşıp kaçarlar, düğün oldubittiye getirilir.
OTURAK ALMA
Erkeğin kızı kaçırması dışında kız, bohçasını alarak erkeğin evine kendi isteği ile gidip oturmaya başlar.
BEŞİK KERTMESİ
Ailelerin ortak kararı ile çocuklar daha bebekliklerinde, beşikteyken nişanlandırılır, büyüyünce de evlendirilir.
DEZMAL KAÇIRMA
Kız yerine kıza ait bir eşyanın kaçırılması, kızı kaçırmakla eş tutulur. Bu adete göre erkek, kızın dezmalına (başörtüsüne) dokununca bile, kız gerçekten kaçırılmış sayılır.
KUMA GETİRME
Erkeğin birden çok kadınla evlenmesi durumu. Erkek, ilk eşin çocuğu olmaması nedeniyle ya da beğendiği için ikinci bir evlilik yapar.
TAY GELDİ EVLİLİK
Dul bir kadının eski kocasından olan çocuklarını yine dul bir erkeğin evine getirmesi. Bu evlilikten çocuklar nedeniyle ‘‘tay geldi’’ diye bahsedilir.
AKRABA EVLİLİĞİ
Kız yabancıya gitmesin, mal bölünmesin diye akrabası ile evlendirilir.
ZORUNLU EVLİLİK
Evde kalan kıza yazık olmasın diye amca veya dayı oğlu ile evlendirilir.
ANLAŞMALI EVLİLİK
Çiftlerin tanışıp anlaşmasıyla yapılan modern evlilik.
Sahte evlilik
“Kendi halinde” bir güreşçiydi.
İri, esmer, taşralı, saf, kuvvetli…
Yener, yenilir, madalya alır, iş buldukça çalışır, mutlu, mutsuz yaşar giderdi.
Kaderi, Alamanyalı bir tanıdığına rastlamasıyla keskin bir viraj aldı.
- Gel seni Almanya’ya götürelim. Oradaki kulüpler çok popüler, çok paralı… Hem daha çok seyirci önünde güreşir, hem b.. gibi para kazanırsın. Ne diye burada sürünüyorsun?
- Nasıl olacak abi?
- Vize almaya kalksan vermezler. Turist olarak gidersen çalışamazsın. Ama bir yolunu bulacağız.
- Valla ömür boyu duacı oluruz abi.
Sırıttı Alamancı dost:
- Orada bir kulübe transfer olunca, menecerlik hakkımı isterim.
- Lafı mı olur abi…
Para hırsı insanın gözünü karartmasın; yapılmayacak şey yoktur.
İkinci görüşmelerinde Alamancı dost, güreşçimize formülü açıkladı:
- Hanımını kağıt üstünde boşayacaksın. Sonra onu Almanya’da çalışma izni olan birisiyle evlendireceğiz.
- Ne diyon abi sen!
- Canım, numaradan yapacağız, anlasana… Muamele yapılacak olan kişiye biraz para vereceksin. Sonra bu evlilikle hanımın orada oturma ve çalışma izni kazanacak.
- Eeee?
- Sonra da bu formalite evlilik bitecek, yani eşin o kağıt üstündeki kocasından boşanacak. Yeniden evleneceksiniz.
- Sonra da beni istetecek?
- Eveet! Bravo, aynen öyle!
- Karışık ve uzun bir iş gibi görünüyor ama…
- Toplamı iki yıl. Sen bana bırak.
Bütün sülale, “Başka yolu yok, istikbâl, n’apalım” diyerek razı oldu bu işe…
Güreşçinin hanımı iki celsede eşinden ayrıldı, sonra Almanya’dan bir Türk’le “evlendi”, oraya gitti.
Bu arada avukata, sahte damada kucak dolusu para verildi.
Sonra da…
Sahte damatla eski eş, boşanmaya razı olmadılar.
Para ve istikbâl peşinde koşan güreşçi ise parasını, zamanını, eşini ve hayallerini kaybetti!
O şimdi “kendi etmiş kendi bulmuş” bir dul ve eski bir güreşçi olarak, İstanbul’da fabrika işçiliği yapıyor.
. Evlilik Türleri hakkinda aciklamalar Evlilik Türleri konusunda bilgiler
